Stel je eens een wereld voor waarin leraren en schoolleiders zich gelukkig en gesteund voelen!

Door Monisha Jefcut (opleidingsmanager) en Roisin McEvoy (hoofd schoolopleidingen en nationale programma’s) van het Anna Freud Centre.
In het kader van onze werkzaamheden voor het Anna Freud Centre, waarbij we trainingen verzorgen, spreken we dagelijks met docenten en schoolleiders. Als we tijdens onze cursussen aan leraren vragen hoe ze zich voelen, zijn de woorden die we het vaakst horen ‘moe’, ‘gestrest’ en ‘overweldigd’. Maar moet het zo zijn? Wij willen graag betogen dat het, ondanks de extra druk die de pandemie heeft gelegd op het toch al overbelaste schoolpersoneel, mogelijk is om een wereld voor te stellen waarin leraren en schoolleiders zich gewaardeerd en gesteund voelen in hun rol.
De grootste Britse onderwijsvakbonden hebben hun leden ondervraagd en het nieuws is niet goed. Meer dan de helft (52%) van de respondenten van een recent NEU-onderzoek[1] gaf aan dat hun werkdruk ‘onbeheersbaar’ of slechts net beheersbaar was. In de meest recente enquête die de NASUWT eerder dit jaar liet uitvoeren onder meer dan 11.000 leraren[2], gaf 91% van de leraren aan dat hun werk een negatieve invloed had gehad op hun geestelijke gezondheid, waarbij zeer veel leraren melding maakten van toegenomen angstgevoelens (87%) en slaapgebrek (82%).
Wat is het dan precies aan het werken op scholen dat deze gevoelens van extreme stress en ongelukkig zijn teweegbrengt? Op basis van gesprekken met collega’s op scholen denken we drie belangrijke ‘stressfactoren’ te hebben geïdentificeerd. Ten eerste is de werkdruk een groot punt van zorg. Leraren en schoolleiders vertellen dat ze zich overweldigd voelen door eisen waaraan ze niet kunnen voldoen, omdat ze niet over de tijd, kennis, vaardigheden of middelen beschikken om hieraan tegemoet te komen. De toenemende behoeften op het gebied van geestelijke gezondheid en welzijn van kinderen en jongeren zijn zo’n eis. Veel leraren met wie we spreken, voelen zich heel begrijpelijkerwijs van streek wanneer ze zien dat een kind of jongere dringend ondersteuning nodig heeft op het gebied van geestelijke gezondheid, maar ze niet in staat zijn om hen te helpen toegang te krijgen tot die ondersteuning. Deze situatie kan bij schoolpersoneel leiden tot gevoelens van schuld en ontoereikendheid.
Dit brengt ons bij onze tweede ‘stressfactor’: veel schoolmedewerkers voelen zich beoordeeld en te streng onder de loep genomen. Leraren vertellen ons over scholen waar overwerken wordt gewaardeerd of waar een cultuur van schuld toewijzen heerst. Vaak hebben schoolmedewerkers een overdreven zelfkritische innerlijke stem ontwikkeld, waardoor ze zichzelf op onredelijke wijze ter verantwoording roepen.

Ten slotte voelen sommige schoolmedewerkers zich overweldigd omdat hun werk van hen lijkt te verlangen dat ze altijd de situatie onder controle hebben. Ze durven zich niet kwetsbaar op te stellen tegenover collega’s en vinden het moeilijk om hun zorgen of frustraties te uiten.
Om deze oorzaken van stress aan te pakken, zijn aanzienlijke extra middelen nodig, zowel binnen als buiten de scholen. Er zijn echter een aantal relatief goedkope strategieën die het personeel kunnen helpen zich minder gestrest en gelukkiger te voelen. Zo vertellen veel schoolleiders die we tijdens onze cursussen ontmoeten ons dat het hanteren van een schoolbrede aanpak van geestelijke gezondheid en welzijn de manier heeft veranderd waarop zij – en hun collega’s – tegen hun werk aankijken.
Wanneer een school een leidinggevende aanwijst om dit werk te coördineren en deze persoon de juiste opleiding krijgt, begint er iets te veranderen. Uit de woorden en daden van alle medewerkers blijkt dan dat het welzijn van iedereen centraal staat in elke schooldag en elk besluitvormingsproces. Het is voor alle medewerkers van essentieel belang dat ze de opleiding en professionele ontwikkeling krijgen die nodig zijn om aan de eisen van hun functie te voldoen. Wanneer ze keuzevrijheid en autonomie krijgen in hun ontwikkeling, voelen ze zich meer voldaan, beter voorbereid en minder gestrest.
Keer op keer horen we van medewerkers dat ze het op prijs stellen om de tijd te hebben om te praten over de uitdagingen waarmee ze te maken hebben. Voor ons wijst dit op het allerbelangrijkste wat we allemaal kunnen doen om ons welzijn op het werk te verbeteren. Simpel gezegd: praten (en gehoord worden) kan ons een beter gevoel geven. Maar het kan ons ook helpen om ons meer verbonden te voelen met anderen en onze relaties te verbeteren. Sommige scholen bieden supervisie of momenten voor reflectie aan voor alle medewerkers, maar waar dat niet beschikbaar is, kunnen bestaande netwerken een plek bieden voor regelmatige, empathische en niet-oordelende gesprekken.
Door de tijd te nemen om te praten over hoe het met ons gaat, kunnen we op de lange termijn gezond blijven. Het kan ons helpen de veerkracht op te bouwen die we nodig hebben om aan de eisen van onze functies te voldoen, met voldoende energie om aan de verwachtingen te voldoen waarmee we jongleren. Het kan onze visie op een wereld waarin leraren en schoolleiders zich gewaardeerd en gesteund voelen, beter haalbaar maken.
[1] https://neu.org.uk/state-education-staff-workload-wellbeing-and-retention
[2] https://www.nasuwt.org.uk/news/campaigns/teacher-wellbeing-survey.html
Gratis en gesubsidieerde bronnen
Als u meer wilt weten over wat school- en hogeschoolleiders kunnen doen om het welzijn van hun personeel te bevorderen, bekijk dan stap 5 (Ondersteuning van het personeel) van het 5-stappenplan van het Anna Freud Centre. Er zijn nog veel meer gratis bronnen en informatie beschikbaar over de opleidingen die wij aanbieden, waaronder onze door het DfE gesubsidieerde cursus voor Senior Mental Health Leads. Wij raden ook de website van Education Support aan voor meer informatie over wat u kunt doen om het welzijn van schoolpersoneel te ondersteunen.
Dit artikel is geschreven door Monisha Jefcut en Roisin McEvoy van het Anna Freud Centre
linkedin.com/company/anna-freud-centre
@AFNCCF op Twitter
https://www.facebook.com/groups/schoolsinmind/
Monisha Jefcut, opleidingsmanager bij de afdeling Scholen van het Anna Freud Centre

Voordat ze bij het Centrum kwam werken, was Monisha meer dan 25 jaar actief als lerares en schoolleider; in haar vorige functie maakte ze deel uit van een senior managementteam dat gespecialiseerd was in gedrag en kinderbescherming.
Door haar werk bij allerlei soorten scholen heeft Monisha uitgebreide onderwijservaring opgedaan en een goed inzicht gekregen in de huidige uitdagingen binnen het onderwijs; ze zet zich met veel enthousiasme in om scholen en hun personeel de kennis en hulpmiddelen te bieden die nodig zijn om de geestelijke gezondheid en het welzijn van kinderen en jongeren te ondersteunen.
Bij het Anna Freud Centre is Monisha verantwoordelijk voor het aansturen van een team van trainers op het gebied van schoolbetrokkenheid en geeft zij leiding aan opleidingen in het kader van diverse projecten, waaronder overheidsinitiatieven en gespecialiseerde opleidingsprogramma’s.
Roisin McEvoy, hoofd Schoolopleidingen en Nationale Programma’s, The Anna Freud Centre

Roisin McEvoy geeft leiding aan een team van onderwijs- en klinische deskundigen dat professionele bijscholing en landelijke programma’s verzorgt rond schoolbrede benaderingen van geestelijke gezondheid en welzijn, evenals een reeks gespecialiseerde cursussen voor schoolpersoneel. Ze heeft onder meer meer dan twintig jaar ervaring als schoolleider en leerkracht, en heeft gewerkt aan de ontwikkeling van leerplannen voor een grote academiestichting.
Tags
- anna
- voelen
- Freud
- gezondheid
- hulp
- leiders
- mcevoy
- ontmoeten
- geestelijk
- Monisha
- meer
- re
- school
- scholen
- personeel
- ondersteuning
- ondersteund
- leraren
- training
- Welzijn
- wereld

